Voedselencyclopedie

inhoud

Recept: kruudmoes

Zevenblad

Ook wel kruidmoes of kruutmoes genoemd.

Volgens de wikipedia is kruudmoes (op de Veluwe meestal: kruutmoes) een oud Gelders en Overijssels gerecht van gort, karnemelk, rozijnen en veel verse kruiden. De kruudmoes heeft zijn naam te danken aan de 'kruud' oftewel 'gort'. Vroeger werd het veel gebruikt om de hardwerkende mannen op het land van een goede, stevige en voedende pap te voorzien.

Volgens Van Dale komt de naam echter gewoon van kruidmoes, en is het gekruide karnemelkse gort met rozijnen, rookworst en spek. Deze naamsverklaring lijkt mij veel logischer.

Het is in ieder geval een stevige, hartige pap met gerst of gort en verse kruiden.
Gort is gerst waarvan het buitenste vlies is verwijderd; parelgort wordt van hele fijne gerst gemaakt waarvan niet alleen het buitenste vlies maar ook het grootste deel van de zemelen en kiemen is verwijderd.

Ingrediënten

gerst of gort
bouillon
water
rozijnen of krenten
gedroogde abrikozen
walnoten
rode ui
veel jonge verse kruiden zoals brandnetel, zevenblad, boerenwormkruid, zuring en pimpernel
naar smaak peper en zout

Bereiding

De gerst of gort een nachtje weken, afgieten en aan de kook brengen met vers water en bouillon. Ongeveer een uur of tot het bijna gaar is laten koken, en dan de rozijnen en de in stukjes gesneden abrikozen nog ongeveer een kwartier mee laten koken.

De pan van het vuur halen, en dan pas de in stukjes gebroken walnoten en de kleingesneden ui en verse kruiden toevoegen.

Op het bord kan iedereen naar smaak zout en peper toevoegen.

Serveersuggestie

Mensen die meer van zoet houden kunnen nog stroop of siroop toevoegen.

Biofortificatie

categorieën: Genetische modificatie, Gezond voedsel, Landbouw algemeen, nutriënten

biofortificatie

Biofortificatie is een manier om via veredeling het gehalte aan micronutriënten zoals ijzer, zink en vitamines van gewassen te verhogen. Dit is belangrijk omdat veel mensen tegenwoordig moeite hebben om genoeg mineralen binnen te krijgen of om ze op te nemen.

Zowel in de moderne westerse landen als in ontwikkelingslanden lijden veel mensen aan ondervoeding met betrekking tot mineralen en vitaminen, omdat de kwaliteit van hun voedsel ontoereikend is of omdat hun darmstelsel minder goed werkt. Dit komt voor bij ouderen en mensen met kanker, obesitas en andere ziekten.

Biofortificatie gebeurt door plantenveredeling en door genetische modificatie. Een voorbeeld van dat laatst is de zogenaamde Golden Rice. Een rijstsoort die meer vitamine A bevat dan de oorspronkelijke soort.
Een verschil met de meeste genetisch gemodificeerde planten is dat bij biofortificatie de planten meer nutriënten zelf aanmaken in plaats van dat ze toegevoegd worden. Dit laatste is wel het geval bij de Golden Rice, bij deze rijstsoort zit extra betacaroteen in het binnenste van de korrel. Die betacaroteen wordt aangemaakt door genen uit de narcis en een bacterie, die samen met een plantenvirus zijn ingebouwd.
Over dit product is lang niet iedereen even enthousiast.

Biofortificatie wordt nog niet op uitgebreide schaal toegepast. Veredeling is vooral gericht op kwantiteit (hogere opbrengsten) en niet op kwaliteit.

In Nederland is met name Louise Fresco een voorstander van deze techniek.

Kanttekening

Het is maar de vraag of deze technische benadering van de productie van voedsel zo geweldig is. Natuurlijk is het goed als meer mensen de beschikking krijgen over gezond en volwaardig voedsel maar of steeds meer gesleutel het antwoord is durf ik te betwijfelen.
Een reden waarom voedingsmiddelen steeds minder voedingsstoffen bevatten is de uitputting van de bodem door met name de moderne landbouw en het daaraan gekoppelde gebruik van kunstmest, pesticiden en andere chemische middelen en het verarmen van de bodem door erosie. Een uitgeputte bodem zal de planten die erop groeien ook minder voedingsstoffen mee kunnen geven.
Daarom zou het misschien zinniger zijn om hier iets aan te doen.

Bronnen

- Nederlands Platform Gentechnologie
- Noorderlicht
- Wikipedia