Voedselencyclopedie

inhoud

Recept: kruudmoes

Zevenblad

Ook wel kruidmoes of kruutmoes genoemd.

Volgens de wikipedia is kruudmoes (op de Veluwe meestal: kruutmoes) een oud Gelders en Overijssels gerecht van gort, karnemelk, rozijnen en veel verse kruiden. De kruudmoes heeft zijn naam te danken aan de 'kruud' oftewel 'gort'. Vroeger werd het veel gebruikt om de hardwerkende mannen op het land van een goede, stevige en voedende pap te voorzien.

Volgens Van Dale komt de naam echter gewoon van kruidmoes, en is het gekruide karnemelkse gort met rozijnen, rookworst en spek. Deze naamsverklaring lijkt mij veel logischer.

Het is in ieder geval een stevige, hartige pap met gerst of gort en verse kruiden.
Gort is gerst waarvan het buitenste vlies is verwijderd; parelgort wordt van hele fijne gerst gemaakt waarvan niet alleen het buitenste vlies maar ook het grootste deel van de zemelen en kiemen is verwijderd.

Ingrediënten

gerst of gort
bouillon
water
rozijnen of krenten
gedroogde abrikozen
walnoten
rode ui
veel jonge verse kruiden zoals brandnetel, zevenblad, boerenwormkruid, zuring en pimpernel
naar smaak peper en zout

Bereiding

De gerst of gort een nachtje weken, afgieten en aan de kook brengen met vers water en bouillon. Ongeveer een uur of tot het bijna gaar is laten koken, en dan de rozijnen en de in stukjes gesneden abrikozen nog ongeveer een kwartier mee laten koken.

De pan van het vuur halen, en dan pas de in stukjes gebroken walnoten en de kleingesneden ui en verse kruiden toevoegen.

Op het bord kan iedereen naar smaak zout en peper toevoegen.

Serveersuggestie

Mensen die meer van zoet houden kunnen nog stroop of siroop toevoegen.

Fietsen als medicijn

categorieën: boeken, Gezondheid algemeen, Over gewicht

fietsenalsmedicijn

Uitgever: Fietsersbond
ISBN: 978 90 7060 912 2
Prijs: € 5,95

Overgewicht, hart- en vaatziekten, diabetes, en depressie staan bovenaan de lijst van meest voorkomende aandoeningen. Ze veroorzaken veel persoonlijk leed en zorgen voor hoge kosten in de gezondheidszorg. Maar er is een eenvoudig huis-tuin-en-keuken medicijn: de fiets.

In het boek Fietsen als medicijn van de Fietsersbond vertellen gewone mensen hoe fietsen hen weer gezonder maakte. Deskundigen leggen in klare taal de medische waarde van het fietsen uit. De Fietsersbond presenteerde het boek op 28 februari 2009 tijdens de Fiets- en Wandelbeurs in Amsterdam.

Fietsen houdt je op gewicht, maakt hart- en bloedvaten gezond, zorgt voor een gebalanceerde bloedsuikerspiegel en bestrijdt depressie. In Fietsen als medicijn leggen gewone mensen uit hoe ze met fietsen weer greep kregen op hun eigen gezondheid.
Huisvrouw Monique Ilbrink (120 kilo) brengt met een bakfiets de kinderen naar school. Fietsen zorgt dat ze niet zwaarder wordt: 'Als ik niet zou fietsen, zou ik dichtgroeien.'
Voormalig hovenier Peter van de Ven fietste zich na twee hartaanvallen weer fit en is inmiddels verslaafd aan de fiets. Hij stapt zelden meer in de auto.
Marco Meijerink vertelt hoe hij door het fietsen zijn insulinegebruik beter onder controle kan houden, en huisarts Willem Heckman gebruikt de fiets als antidepressivum: 'Een dagelijks rondje van 40 kilometer werkt net zo goed als een pilletje, maar zonder bijwerkingen.' Allemaal hebben ze hun eigen persoonlijke verhaal en motivatie om op de fiets te stappen.

De Fietsersbond vroeg zich af wat nu precies dat positieve effect van fietsen op de gezondheid is. Dat leggen vier deskundigen uit: hoogleraar klinische neuropsychologie Margriet Sitskoorn, diabetoloog en onderzoeker Annabelle Slingerland, hoogleraar sport en bewegen Harm Kuipers en hoogleraar voeding en gezondheid Jaap Seidell. Het voorwoord is geschreven door Paul Rosenmöller, voorzitter van de stuurgroep Convenant Overgewicht.

De teksten gaan vergezeld van tips over hoe je gezond kunt fietsen, toegespitst op de betreffende gezondheidsproblemen. Uitgebreidere tips zullen na verschijnen van het boek op de website van de Fietsersbond te vinden zijn. Bijvoorbeeld: hoe bouw je je conditie op om een rondje van 40 kilometer te fietsen, fietsen voor zwaargewichten en fietstips voor diabetici.

Het boek is zo geschreven dat ook 'gewone' mensen de medische uitleg kunnen begrijpen, en kwam tot stand met steun van Zilveren Kruis Achmea.

Het boek is te bestellen via de website van de Fietsersbond fietsersbond.nl.