Voedselencyclopedie

inhoud

Recept: kruudmoes

Zevenblad

Ook wel kruidmoes of kruutmoes genoemd.

Volgens de wikipedia is kruudmoes (op de Veluwe meestal: kruutmoes) een oud Gelders en Overijssels gerecht van gort, karnemelk, rozijnen en veel verse kruiden. De kruudmoes heeft zijn naam te danken aan de 'kruud' oftewel 'gort'. Vroeger werd het veel gebruikt om de hardwerkende mannen op het land van een goede, stevige en voedende pap te voorzien.

Volgens Van Dale komt de naam echter gewoon van kruidmoes, en is het gekruide karnemelkse gort met rozijnen, rookworst en spek. Deze naamsverklaring lijkt mij veel logischer.

Het is in ieder geval een stevige, hartige pap met gerst of gort en verse kruiden.
Gort is gerst waarvan het buitenste vlies is verwijderd; parelgort wordt van hele fijne gerst gemaakt waarvan niet alleen het buitenste vlies maar ook het grootste deel van de zemelen en kiemen is verwijderd.

Ingrediënten

gerst of gort
bouillon
water
rozijnen of krenten
gedroogde abrikozen
walnoten
rode ui
veel jonge verse kruiden zoals brandnetel, zevenblad, boerenwormkruid, zuring en pimpernel
naar smaak peper en zout

Bereiding

De gerst of gort een nachtje weken, afgieten en aan de kook brengen met vers water en bouillon. Ongeveer een uur of tot het bijna gaar is laten koken, en dan de rozijnen en de in stukjes gesneden abrikozen nog ongeveer een kwartier mee laten koken.

De pan van het vuur halen, en dan pas de in stukjes gebroken walnoten en de kleingesneden ui en verse kruiden toevoegen.

Op het bord kan iedereen naar smaak zout en peper toevoegen.

Serveersuggestie

Mensen die meer van zoet houden kunnen nog stroop of siroop toevoegen.

Recept: cruesli

olijfolie (foto: Gwen Rijsdijk)

Volgens de consumentenbond (Consumentengids, juni 2008) bevatten alle onbijtproducten voor kinderen zoveel suiker dat het meer snoep is dan ontbijt. Alle cruesli's (krokante muesli) bevatten veel te veel verzadigd vet en suiker. Van ‘nature’ zit er tot 7 procent suiker in, fabrikanten vullen dat aan tot wel 20 procent.

Hieronder een recept voor een echt lekkere cruesli zonder suiker en verzadigde vetten, gebaseerd op een recept uit de Vega!.

Ingrediënten

500 gram havermout
100 gram amandelen
50 gram sesamzaad
100 gram zonnebloempitten
200 ml rijststroop
10 el milde olijfolie (of een andere neutraal smakende olie)
snufje zout
150 gram rozijnen

Bereiding

Maal in een keukenmachine de amandelen, het sesamzaad en de zonnebloempitten. Doe dit samen met de havermout in een grote kom.

Verwarm de rijststroop in een grote pan met de olie en het zout tot het goed vloeibaar is. Voeg hier de rest van de ingrediënten, behalve de rozijnen, aan toe. Goed mengen.

Spreid de inhoud van de kom uit over een ovenplaat met bakpapier. Rooster het 10 minuten op een temperatuur van 180 à 200 graden, of iets minder in een kleine oven. Na 10 minuten alles omscheppen en nog eens 10 minuten roosteren. Het moet er lichtbruin en droog uitzien.

De cruesli in een kom strooien en de rozijnen erdoor mengen. (Als je die meeroostert verbranden ze.)

Serveersuggesties

- Alle soorten noten, zaden, pitten, gedroogde vruchten (dadels, krenten, abrikozen, vijgen) kunnen gebruikt worden.
- Geraspte kokos door het mengsel voor het de oven in gaat.

Bronnen:

- Consumentengids
- De Volkskrant
- Vega! nr. 68, lente 2006