Voedselencyclopedie

inhoud

Recept: kruudmoes

Zevenblad

Ook wel kruidmoes of kruutmoes genoemd.

Volgens de wikipedia is kruudmoes (op de Veluwe meestal: kruutmoes) een oud Gelders en Overijssels gerecht van gort, karnemelk, rozijnen en veel verse kruiden. De kruudmoes heeft zijn naam te danken aan de 'kruud' oftewel 'gort'. Vroeger werd het veel gebruikt om de hardwerkende mannen op het land van een goede, stevige en voedende pap te voorzien.

Volgens Van Dale komt de naam echter gewoon van kruidmoes, en is het gekruide karnemelkse gort met rozijnen, rookworst en spek. Deze naamsverklaring lijkt mij veel logischer.

Het is in ieder geval een stevige, hartige pap met gerst of gort en verse kruiden.
Gort is gerst waarvan het buitenste vlies is verwijderd; parelgort wordt van hele fijne gerst gemaakt waarvan niet alleen het buitenste vlies maar ook het grootste deel van de zemelen en kiemen is verwijderd.

Ingrediënten

gerst of gort
bouillon
water
rozijnen of krenten
gedroogde abrikozen
walnoten
rode ui
veel jonge verse kruiden zoals brandnetel, zevenblad, boerenwormkruid, zuring en pimpernel
naar smaak peper en zout

Bereiding

De gerst of gort een nachtje weken, afgieten en aan de kook brengen met vers water en bouillon. Ongeveer een uur of tot het bijna gaar is laten koken, en dan de rozijnen en de in stukjes gesneden abrikozen nog ongeveer een kwartier mee laten koken.

De pan van het vuur halen, en dan pas de in stukjes gebroken walnoten en de kleingesneden ui en verse kruiden toevoegen.

Op het bord kan iedereen naar smaak zout en peper toevoegen.

Serveersuggestie

Mensen die meer van zoet houden kunnen nog stroop of siroop toevoegen.

Tassenbol

categorieën: Acties, natuur en milieu

tassenbol

In de oceanen, vooral in de Stille Oceaan, drijven hele eilanden van plastic. Deze bestaan uit restanten van het afval dat de mens achterlaat en weggooit. Het drijvende plasticeiland op de Stille Oceaan beslaat een gebied dat ze groot is als Frankrijk, Spanje en Portugal. Of twee keer de Verenigde Staten.
Vissen, vogels en andere (zee)-dieren zoals zeeschildpadden, zeehonden en kreeften kunnen geen onderscheid maken tussen voedsel en rommel, en eten dus veel van deze stukken plastic. Ze sterven aan ondervoeding doordat het plastic in de maag het hongergevoel laat verdwijnen, of ze stikken erin.

Gevolg

Het plastic vergaat niet of nauwelijks, maar valt uiteen in steeds kleinere deeltjes; deze worden door dieren aangezien voor voedsel en zijn bovendien op deze manier onmogelijk uit het water te halen. Voorkomen dat er meer plastic in de zeeën en oceanen terecht komt is dus heel belangrijk.
Bovendien bevat het allerlei giftige materialen, zoals ddt en pcb's en brandvertragers als pbb en pbde. Deze stoffen komen in de voedselketen terecht en eindigen uiteindelijk op deze manier in het voedsel van mensen.

Een groot deel van dit plastic komt van plastic tasjes. Die handige dingetjes die je vaak ongevraagd en gratis meekrijgt in supermarkt en andere winkels. Wereldwijd worden er per minuut een miljoen tasjes uitgedeeld.

Tassenbol

Een initiatief dat hier een beetje tegenwicht aan probeert te geven is de tassenbol. Een grote bol op een koker waar mensen hun niet meer gebruikte tasjes in kunnen deponeren, zodat anderen ze kunnen gebruiken. En op die manier geen nieuw tasje hoeven aan te nemen. De tassenbol staat al in diverse winkels en supermarkten. Zie voor adressen de site. De bol van de TassenBol is gemaakt van 100% recyclebaar polycarbonaat. Na afloop van de levensduur is de bol te retourneren waarna er volgens het cradle-to-cradle principe nieuwe bollen van gemaakt kunnen worden. De koker is gemaakt van 100% gerecycled karton en kan na afloop van de levensduur in de papierbak.

Effect

Onderzoek heeft uitgewezen dat door gebruik van de Tassenbol, er tot 184 miljoen plastic tassen op jaarbasis hergebruikt kunnen worden. Dat scheelt ook nog eens 30 miljoen kilo CO2!

Nog beter is het natuurlijk om je eigen tas mee te nemen naar de winkel.

Bronnen:

- Een plastic kerkhof, Moore: ontdekker van de plastic soep
- Plastic soep
- plasticsoep.nl/
- tassenbol.nl/