Voedselencyclopedie

inhoud

Recept: kruudmoes

Zevenblad

Ook wel kruidmoes of kruutmoes genoemd.

Volgens de wikipedia is kruudmoes (op de Veluwe meestal: kruutmoes) een oud Gelders en Overijssels gerecht van gort, karnemelk, rozijnen en veel verse kruiden. De kruudmoes heeft zijn naam te danken aan de 'kruud' oftewel 'gort'. Vroeger werd het veel gebruikt om de hardwerkende mannen op het land van een goede, stevige en voedende pap te voorzien.

Volgens Van Dale komt de naam echter gewoon van kruidmoes, en is het gekruide karnemelkse gort met rozijnen, rookworst en spek. Deze naamsverklaring lijkt mij veel logischer.

Het is in ieder geval een stevige, hartige pap met gerst of gort en verse kruiden.
Gort is gerst waarvan het buitenste vlies is verwijderd; parelgort wordt van hele fijne gerst gemaakt waarvan niet alleen het buitenste vlies maar ook het grootste deel van de zemelen en kiemen is verwijderd.

Ingrediënten

gerst of gort
bouillon
water
rozijnen of krenten
gedroogde abrikozen
walnoten
rode ui
veel jonge verse kruiden zoals brandnetel, zevenblad, boerenwormkruid, zuring en pimpernel
naar smaak peper en zout

Bereiding

De gerst of gort een nachtje weken, afgieten en aan de kook brengen met vers water en bouillon. Ongeveer een uur of tot het bijna gaar is laten koken, en dan de rozijnen en de in stukjes gesneden abrikozen nog ongeveer een kwartier mee laten koken.

De pan van het vuur halen, en dan pas de in stukjes gebroken walnoten en de kleingesneden ui en verse kruiden toevoegen.

Op het bord kan iedereen naar smaak zout en peper toevoegen.

Serveersuggestie

Mensen die meer van zoet houden kunnen nog stroop of siroop toevoegen.

Voedsel uit het wild

categorieën: Alternatieve landbouw, filosofie, Koken en eten, producten

zuring

Een manier om gratis voedsel te verzamelen is je voedsel direct uit de natuur te halen. Overal groeien eetbare planten, kruiden, vruchten, noten en paddestoelen. Langs de kust, in bermen en weilanden, in het bos en in de tuin. Let er wel altijd op dat wat je plukt niet te dicht in de buurt van vervuilende wegen en industrieën groeit. Helaas is het in onze streken vrijwel niet meer mogelijk om niet-vervuilde grond te vinden. Maar pluk in ieder geval niet iets dat zichtbaar in een vieze omgeving groeit. Let er ook altijd op dat je niet alles of te veel van een populatie weghaalt. Laat altijd minimaal de helft staan. Het zou jammer zijn als er daardoor op die plek niets meer zou groeien.

Koop een boekje of volg een cursus om planten te leren herkennen en te weten welke delen je hoe kan eten. Vooral bij het zoeken naar wilde paddestoelen is dit een aanrader omdat sommige eetbare soorten nogal lijken op giftige en zelfs dodelijke soorten.

Wat valt er zoal te vinden in het wild:

Vruchten 

   
Aalbes
Aardbei
Appel
Braam
Bosaardbei
Bosbes (rood, blauw)
Cranberry
Elsbes
Framboos
Jeneverbes
Kers
Krenteboom
Kriek
Kruisbes
Lijsterbes
Meidoorn
Mispel
Moerbei
Rozebottel
Vlierbes
Zwarte bes
     
Paddestoelen    
Akkerchampigon
Baardige melkzwam
Biefstukzwam
Bos-champignon
Cantharel
Eekhoorntjesbrood
Fluweelpootje
Gele stekelzwam
Geschubde inktzwam
Grote sponszwam
Honingzwam
Judasoor
Morielje
Oesterzwam
Paarse schijnridderzwam
Paarssteelschijnridder
Parasolzwam
Slanke anijs-champignon
Sponszwam
Weidekringzwam
     
Planten en kruiden    
Adderwortel
Appelmunt
Berkeblad (jong)
Boerenwormkruid
Brandnetel
Brave Hendrik
Daslook
Distelwortel
Dovenetel (paars, wit)
Fluitekruid
Gagel
Groot hoefblad
Groot kaasjeskruid
Heermoes
Hoenderbeet (= soort dovenetel)
Hondspeterselie
Hondsroos
Hop
Klaproos
Klaverzuring
Kleefkruid
Klis (gewone)
Knoflook (wilde)
Kraailook
Kruizemunt
Lindeblad (jong)
Lindebloesem
Look-zonder-look
Maarts viooltje
Madeliefje
Mariadistel
Marjolein (wilde)
Meelbes
Meidoorn
Melde
Melganzevoet
Mierikswortel
Molsla (= paardebloem)
Morgenster (geel, blauw, paars)
Mosterd, zwarte
Munt
Muur (vogel-, kippe-)
Oregano
Paardebloem
Pimpernel
Pinksterbloem
Rapunzelklokje
Roomse kervel
Slangelook
Smeerwortel
Spinazie (wilde)
Speenkruid
Strandbiet
Tijm (wilde)
Veldkers
Veldzuring
Venkel
Vlier (bloesem en knoppen)
Weegbree
Zeeaster of zulte
Zevenblad
Zilverschoon
Zuring
Zwartmoeskervel
     
Uit het water    
Dulse
Iers mos
Lamsoor
Suikerwier
Waterkers
Watermunt
Zeeaster
Zeekool
Zeekraal
Zeesla
Zeevenkel
     
Noten en zaden    
Beukenoot
Eikel
Hazelnoot
Kastanje
Slaapbol (blauwmaanzaad)
Walnoot (okkernoot)
Waternoot


Bronnen:

- Eetbare paddestoelen (Ekologische Alternatieven 5), De Kleine Aarde, Boxtel, ISBN 90 6454 255 4
- Eetbare planten, snel-zoek natuurgids, Forey, P. uitgeverij: Elmar, ISBN 90 389 0429 0
- Eetbare planten (oorspronkelijke titel: The Illustrated Guide to Edible Plants), Lánská, R & B Lisse, ISBN 90 396 0045 7
- Eetbare wilde planten (mini), Winkler Prins/Het Spectrum, ISBN 90274 9602 1
- Eetbare wilde Vruchten, Zaden en Noten (Ekologische Alternatieven 11), De Kleine Aarde, Boxtel, ISBN 90 6454 261 9
- Groente uit 't wild (Ekologische Alternatieven 8), De Kleine Aarde, Boxtel, ISBN 90 6454 258 9
- Groenten uit de natuur (oorspronkelijke titel: Wildsalate - Wildgemüse), Quinche/Bossard, Uitgeverij: Westland, Schoten (B), ISBN 90 246 7031 4
- Lekker Landschap Smullen van bos en veld, Michiel Bussink, uitgeverij wAarde, ISBN 90 76661 12X
- Paddestoelen (oorspronkelijke titel: Champignons), Becker, R & B Lisse, ISBN 90 396 0024 4
- Paddestoelen, snel-zoek natuurgids, Forey, Uitgeverij Elmar